Vorige week kreeg ik de kans om deel te nemen aan een workshopdag over het Proakatemia model. Het Proakatemia model is een innovatief onderwijsconcept dat toe wordt gepast op een Finse ondernemerschapsopleiding met dezelfde naam aan de Tampere University of Applied Sciences .

Proakatemia

Fontys Bron schreef op 5 december over Proakatemia. Voor degene die dit artikel nog niet hebben gelezen hieronder een deels aanvullende uitleg over een aantal typische kenmerken van dit onderwijsconcept.

Geen les: er zijn geen vakinhoudelijke lessen of colleges op traditionele wijze. Wat is er wel? Twee keer per week dialogue sessions waarin studenten met hun teamleden overleggen over hun eigen bedrijf. Zij worden vanaf de zijlijn gecoacht op hun leerproces, niet op de inhoud. Naast deze dialogue sessions zijn er één keer per maand intervisie sessies tussen de verschillende studentteams en één keer per maand gastlezingen in de vorm van ‘TED talks’ door externen. Daarnaast en tussendoor werken studenten continu aan hun eigen bedrijf.

Je eigen leerweg: de student bepaalt zijn eigen leerweg en kiest zijn eigen onderwijsmateriaal. De student is zelf verantwoordelijk voor het verzamelen van de relevante kennis voor zijn onderneming.

Coaches: er zijn geen docenten maar coaches die de studenten vanaf de zijlijn begeleiden bij het leerproces. De coaches zijn geen inhoudsexperts op het gebied van ondernemerschap.

Ervaringsgericht: het onderwijs is ervaringsgericht. De studenten starten direct met het opzetten van hun eigen bedrijf, wat ze gedurende de rest van de opleiding op eigen risico managen met hun teamgenoten. Dit is dus geen fictief bedrijf of tijdelijk bedrijf, het bedrijf is officieel geregistreerd en iedere student legt geld in op eigen risico. De studenten werken drie jaar lang aan het tot een succes maken van dit bedrijf. Volgens de studenten leren ze vooral door eerst te doen, tegen problemen en vragen aan te lopen, op zoek te gaan naar antwoorden en oplossingen om het vervolgens zelf beter te doen.

Teampreneurs: volgens dit concept leer je het meeste over jezelf, anderen en relevante onderwerpen/ thema’s door samen te leren en te doen. De bedrijven bestaan dan ook uit teams van 5- 20 studenten. De teams vieren elkaars successen en het team draagt gezamenlijk de verliezen. Het team werkt als een veiligheidsnet voor de individuele student.

Je eigen ‘docent’ inhuren

De twee studenten die de inleidende presentatie gaven tijdens de workshopdag bleken de co-founders van het bedrijf Value Creative te zijn. Value Creative exporteert het onderwijsconcept van Proakatemia en is ingehuurd door i-Fontys Academy.

Leuk detail is dat de studenten hun eigen coach vanuit de opleiding hebben ingehuurd, omdat dit volgens hen goed zou zijn voor hun klant; i-Fontys Academy.

i-Fontys Academy begeleid samen met Value Creative, Fontys opleidingen zoals Fontys Academy for Creatieve Industries (ACI) met het vernieuwen van het onderwijs door de introductie van Social Engaged Active Learning (SEAL).

Best indrukwekkend een ‘student’bedrijf dat over de grenzen werkt en Fontysopleidingen van onderwijsconcept helpt te veranderen.

Dromen over onderwijs

De workshop zelf begon met drie vragen. Who are you? What brought you here? What is your dream for education?

Alle aanwezigen, ongeveer 30 personen,  kregen de kans om dit plenair met de rest van de groep te delen. Een indrukwekkende oefening met diverse antwoorden met een duidelijke samenhang.

Veel genoemde dromen waren:

  • intrinsiek gemotiveerde studenten; student ownership
  • studenten doen het werk in plaats van de docenten
  • student die in zichzelf en hun eigen pad (leren te) geloven
  • studenten die durven te dromen
  • lesgeven vanuit de WHY-vraag
  • de interesses van de student als uitgangspunt; wat wil de student leren?

Trust the process

De kern van de methode is je verwachtingen en oordelen uit te stellen of nog beter los te laten en studenten hun eigen weg te laten vinden en bewandelen. Dit gebeurt niet in één keer, maar wanneer je het proces vertrouwt dan komt het vanzelf goed. Een houding die volgens de workshopleiders, maar ook volgens de deelnemers een van de grootste uitdagingen is voor docenten.

Docenten denken nog vaak bewust of onbewust in termen van hun eigen  juiste antwoorden en oplossingen. En wat de juiste oplossing is voor de ene persoon, of in de ene context is niet noodzakelijk de juiste oplossing voor de andere persoon of in een andere context.

Een Proakatemia coach geeft geen antwoorden, hij stelt een wedervraag, verwijst naar relevante bronnen als een suggestie (geen verplichting) of verwijst naar experts en ervaringsdeskundigen die de student verder kunnen helpen.

Vertrouw jij jouw studenten?

Ultiem bewijs van het vertrouwen in de Proakatemia studenten blijkt wel uit de student-bestuurders. Het management van de opleiding, onderdeel van een University of Applied Sciences, bestaat voor 11/12 uit studenten! De board neemt strategische besluiten zoals onder anderen de aanname procedure en de eindtermen van de opleiding.

En dan komt DE confronterende vraag aan alle deelnemers. Vertrouw jij jouw studenten? Vertrouw jij dat jouw studenten zelf de antwoorden op hun vragen en hun eigen weg zullen vinden? Moeilijk!

Verderop in de workshop geeft een van de deelnemers aan: ik vertrouw mijn studenten 100% maar mijn collega’s niet. Au!!….en om er maar meteen een schepje bovenop te doen geeft de Proakatemia coach ons terug dat een gebrek aan vertrouwen duidt op angst. Als docent moet je ontdekken waar die angst vandaan komt want daar ligt de oplossing. Pfoe….. onze studenten en het onderwijs moeten dus niet alleen veranderen maar wijzelf ook. Je eigen angsten onder ogen zien, dat is nogal wat…vooral wanneer je dacht dat het juiste antwoord weten en geven, de belangrijkste rol was van een docent.

Tabula Rasa en detoxen

De deelnemers zijn echter overtuigd dat ons onderwijs in Nederland echt anders moet, maar hoe? Er werd een vraag gesteld over de ontstaansgeschiedenis van Proakatemia en het antwoord was geen easy fix antwoord.

Tabula rasa; opnieuw beginnen met een schone lei. Detoxen (student en docent) van het traditionele onderwijs en het doorbreken onze oude (belemmerende) patronen die vertrouwen in de weg staan is noodzakelijk. En dan continu bouwen aan en verbeteren van onderwijs gebaseerd op vertrouwen.

Een stilte volgt en het besef dat ‘kleine, makkelijk beheersbare aanpassingen op de korte termijn niet de gedroomde resultaten gaan opleveren…

Gelukkig is er de geruststelling dat het wel mogelijk is. Proakatemia is het bewijs maar ook de opkomst van democratische scholen in Nederland, de minor Embrace TEC die sommige van deze principes hanteert en het feit dat ze bij Fontys ACI volgend jaar beginnen met het SEAL model i.s.m. Proakatemia en vervolgens jaar voor jaar veranderen totdat de gehele opleiding met SEAL model werkt.

Dus durf te dromen, less les en trust the process!

Met dank aan i-Fontys Academy en de Fontys werkgroep studiesucces, die deze inspirerende workshop organiseerden.

Voor meer informatie over Proakatemia zie: http://proakatemia.fi/en/

De Proakatemia workshop was voor mij zo interessant en vol met waardevolle inzichten dat het teveel is om alle informatie in één blog te delen. In het nieuwe kalenderjaar kom ik terug op de principes achter het Proakatemia model en hoe deze lijken op het democratisch onderwijs dat steeds populairder wordt in Nederland.

 

 

FavoriteLoadingVind ik leuk

Over Danae Bodewes

Onderzoeker bij Lectoraat Business Entrepreneurship Thema's: ondernemerschapsonderwijs, nieuwsgierigheid, informeel en non-formeel leren